• Michel Butor (1927-2016)

    Άλλη μια απώλεια ενός πολύ σημαντικού ανθρώπου, ο οποίος έζησε ένα μέρος της ζωής του στη Θεσσαλονίκη (τέλη της δεκαετίας του 1950 και αρχές της δεκαετίας του 1960) και συνδέθηκε με τους πνευματικούς ανθρώπους της πόλης. Ιδιαίτερα συνδέθηκε με το ζεύγος Μανόλη και Νόρα Αναγνωστάκη συνεργάστηκε με κείμενά του στο περιοδικό Κριτική (1959-1961).

    Κατά την ίδια την Αναγνωστάκη, ήταν αυτός που της υπέδειξε το 1959 να δημοσιεύσουν στο περιοδικό κεφάλαια από τον Βαθμό Μηδέν της Γραφής του Μπαρτ, το οποίο μόλις είχε εκδοθεί στη Γαλλία. Σε μια εποχή λοιπόν που ο Μπαρτ ακόμα δεν είχε καταξιωθεί, ένα περιοδικό στην Ελλάδα παρουσίασε και τον ίδιο και ένα μεγάλο μέρος του πρώτου του σημαντικού έργου. Ίσως να είναι η πρώτη παρουσίαση του βιβλίου αυτού του Μπαρτ εκτός Γαλλίας. Κι αυτό χάρη στην ευαίσθητη ματιά και στην οξύνοια του Michel Butor.


  • Ρέθυμνο (27-29/11/2015)

    Έχει περάσει αρκετός καιρός από τότε που επιστρέψαμε από το Ρέθυμνο. Στα τέλη Νοεμβρίου μεταφέραμε την Ημερίδα που είχε γίνει εδώ.  Στο Ρέθυμνο δεν ήρθαν όλοι όσοι μίλησαν εδώ στη Θεσσαλονίκη αλλά πάντως ήρθαν αρκετοί: η Βενετία Αποστολίδου, ο Θεοδόσης Νικολαΐδης, η Άντρια Λουκαΐδου, η Ελένη Κατσαβέλη και η Μαρία Κασσεροπούλου. Εκεί μας συνάντησε και ο Αντώνης Καρτσάκης. Μαζί μας και ο αγαπημένος μας δάσκαλος Πάνος Πίστας.

    Για πολλούς λόγους, αυτό το τριήμερο ήταν μια ξεχωριστή εμπειρία. Ζήσαμε όλοι την καταπληκτική κρητική φιλοξενία. Το πρώτο βράδυ που μείναμε στο Ρέθυμνο η Εύα Περπυράκη μάς έδειξε, λίγο μετά τα μεσάνυχτα, την παλαιά πόλη του Ρεθύμνου, τα απομεινάρια μιας εποχής, που την επομένη το πρωί θα έμοιαζαν ζωντανά, γεμάτα από το φως και τα βήματα των ανθρώπων.

    Η πραγματικά αποκαλυπτική για όλους μας μέρα ήταν το πρωινό του Σαββάτου. Όχι τόσο για το ιστορικό κέντρο της πόλης όσο για την επίσκεψή μας στα Ρούστικα και στο Πνευματικό Κέντρο «Μανόλης και Ανέστης Αναγνωστάκης». Οι άνθρωποι του Ομίλου Φίλων του ποιητή Μανόλη Αναγνωστάκη (εγώ είμαι απλώς ένα εξ αποστάσεως μέλος του ΔΣ), χάρη στην ακάματη εργασία και στο αστείρευτο μεράκι πρωτίστως της Έμμυς Παπαβασιλείου και της Εύας Περπυράκη, έχουν μεταποιήσει ένα εγκαταλελειμμένο κτίσμα των αρχών του 19ου, όπου έζησε η οικογένεια του πατέρα του Μανόλη, σε ένα ζωντανό κέντρο, που περιμένει με υπομονή τους επισκέπτες να του δώσουν ζωή και πνοή, σε ένα χωριό που δεν απέχει και πολύ από το Ρέθυμνο. Κι αυτό μπορεί να είναι μια μεγάλη πρόκληση για τους φίλους και συναδέλφους που βρίσκονται εκεί, τον Αλέξη, την Αγγέλα, τον Γιάννη, την Αναστασία, τον Δημήτρη. Να φέρουν φοιτητές να εργαστούν εκεί, να διοργανώσουν εκδηλώσεις και ημερίδες…

    Το Κέντρο έχει δύο ορόφους και τρεις χώρους. Στο ισόγειο, ο επισκέπτης διατρέχει ένα εκθεσιακό υλικό που αφορά τη ζωή και το έργο του Μανόλη. Το υλικό αυτό είναι σκηνοθετημένο με μεγάλη μαεστρία, προκαλεί διαρκώς τον επισκέπτη και δεν τον αφήνει να το προσπεράσει. Το υλικό μπορεί, σε κάποιο βαθμό, να είναι γνωστό αλλά σημασία έχει το πώς είναι οργανωμένο, πόσο καλαίσθητα ενθετημένο.

     

    Η έκθεση στο Κέντρο
    Από την έκθεσηIMG_3241

     

    Στον δεύτερο όροφο υπάρχουν δύο χώροι. Ο ένας είναι ένας μικρός αλλά συμπαθητικός χώρος που προορίζεται για ομιλίες. Ο άλλος, ελαφρώς υπερυψωμένος, φιλοδοξεί να είναι ένα είδος αναγνωστηρίου-εργαστηρίου: το εντυπωσιακό οικογενειακό δέντρο, πολλές φωτό από το παρελθόν της οικογένειας αλλά και από τα νεότερα μέλη (τη Νόρα και τον Ανέστη), που διεκδικούν τη δική τους παρουσία. Στον μέσον του χώρου δεσπόζει ένα τραπέζι με τα βιβλία του Μανόλη και με αρκετό χώρο για κάποιον που θέλει κάτι να σημειώσει, ακόμα και να εργαστεί.

    Το οικογνειακό δέντρο

    Το οικογνειακό δέντρο

    Με τον Πάνο και τον Γιάννη

    Με τον Πάνο και τον Γιάννη

     

    Η καταπληκτική μας επίσκεψη στα Ρούστικα, άριστα οργανωμένη από τον Όμιλο, ολοκληρώθηκε με τη βόλτα μας στο χωριό και το παραδοσιακό μεσημεριανό, στη μοναδική ταβέρνα της πλατείας. Μας περίμεναν πόρτες ανοιχτές και άνθρωποι με ανοιχτή καρδιά, με πολλά χρόνια στις πλάτες και με μια νότα αισιοδοξίας και καλωσορίσματος που έκανε πολλούς να ξεχάσουν ότι ήταν ταξιδιώτες και εμένα να νιώσω ένα σπινθήρισμα ψυχής, σαν να ήθελα να μιλήσω προς τους ανθρώπους αυτούς με μερικές από τις λέξεις και τους ιδιωματισμούς που άκουγα στα μικρά και εφηβικά μου χρόνια από την χανιώτισσα γιαγιά μου.

    Η Ημερίδα έγινε το απόγευμα. Πολύς κόσμος, δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υπήρχε τέτοια ανταπόκριση. Ακόμα κι ο Αλέξης μας έλεγε ότι η προσέλευση θα ήταν μικρή λόγω της μέρας και της ώρας (Σάββατο, στις 5, στο Σπίτι του Πολιτισμού). Άραγε πόσο βοήθησε και η πρωτότυπη έκθεση που ετοίμασαν η Λίλια Διαμαντοπούλου και η Θάλεια Ιερωνυμάκη; Μια έκθεση από νέους ανθρώπους που έγραψαν, ζωγράφισαν, σκιτσάρισαν θέματα, ιδέες, λόγια και σκέψεις απ” αφορμή τον άλλο Μανόλη, τον Μανούσο Φάσση. Μια καταπληκτική ιδέα, που είχα τη χαρά να τη μοιραστώ με τη Λίλια τον Ιούνιο του 2015 στη Βιέννη, όταν ακόμα το σχεδίαζε.

    Το βραδινό φαγητό στην παραλία του Ρεθύμνου και η περιπλάνηση στα στενά της πόλης ήταν το καλύτερο αντίδοτο στο άγχος για την οργάνωση αυτής της διπλής Ημερίδας.

    Ο πρωινός περίπατος στο Κάστρο μας άφησε, όμως, με ένα μικρό παράπονο: Ήταν κλειστό στο εσωτερικό του και έτσι αρκεστήκαμε με τη Νέτα και τη Θάλεια σε έναν περίπατο στο λιμάνι. Με αποζημίωσε η βόλτα στο λιμάνι και ο καφές στις ανταύγειες του θαλάσσιου νερού…

    IMG_3297

    Κατά την επιστροφή ένιωθα μια επικίνδυνη (όσο και ασυνήθιστη) πληρότητα συναισθημάτων. Είχα μείνει με την εντύπωση πως κάναμε κι εμείς κατιτίς για τον Μανόλη, που σαν να τον έβλεπα κιόλας να ξεπροβάλει με τα μουστάκια του και τα γυαλιά του μέσα από τα σύννεφα…

    IMG_3231


  • Τα παιδία περιπαίζει

    Εικαστική έκθεση στο Ρέθυμνο, με αφορμή τη ζωή και το έργο του ποιητή Μανούσου Φάσση.

    Βλ. δελτίο Τύπου

    Αφίσα


  • Εγκαίνια έκθεσης για τη ζωή και το έργο του Μανόλη Αναγνωστάκη

    Έγιναν την Πέμπτη 15/10 το βράδυ, στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, τα εγκαίνια της έκθεσης για τη ζωή και το έργο του Μανόλη Αναγνωστάκη. Η έκεθση θα διαρκέσει μέχρι τις 15/12.

    Η εμπνευσμένη ιδέα της Νόρας Σκουτέρη-Διδασκάλου να δώσουμε τον λόγο στον ίδιο τον ποιητή, τον πνευματικό άνθρωπο Μανόλη Αναγνωστάκη αποτέλεσε το κύτταρο και τον ιστό που έδωσε ζωή στα εκθέματα.

    Η συν-εργασία με την αγαπημένους φίλους Νέτα Αποστολίδου και Μίλτο Πολυβίου ήταν για μένα μεγάλη χαρά αλλά όλη η συμμετοχή μου στη διοργάνωση αυτής της έκθεσης αποτέλεσε μια ιδιαίτερη εμπειρία.

    Ασφαλώς και ελάχιστα θα μπορούσαν να γίνουν χωρίς την άοκνη φροντίδα και τον ακάματο ζήλο που επέδειξαν η Ελένη Χοντολίδου και ο Ανέστης Στεφανίδης.


  • Έκθεση τεκμηρίων Μ. Αναγνωστάκη

    Την Πέμπτη 15/10 εγκαινιάζεται η έκθεση τεκμηρίων του Μ. Αναγνωστάκη με τίτλο «Μιλώ…». Η έκθεση γίνεται στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, έχει δίμηνη διάρκεια (15/10-15/12) και περιλαμβάνει και εκπαιδευτικό πρόγραμμα που απευθύνεται σε όσα σχολεία την επισκεφθούν.

    Η επιμελήτρια της έκθεσης κ. Νόρα Σκουτέρη-Διδασκάλου αξιοποίησε εμπνευσμένα το υλικό που είχε στη διάθεσή της (στίχοι, ποιητικές εκδόσεις, χειρόγραφα, ντοκουμέντα, προσωπικά αντικείμενα, φωτογραφίες, επιστολές, κομματικά έντυπα κ.ά.), ώστε να συνθέσει μια αφήγηση εν σειρά, που παρακολουθεί τη ζωή και το έργο του ποιητή και αφήνει την ίδια τη γραφή και την εικόνα του του να «μιλήσουν» γι” αυτόν.

    Η έκθεση αρθρώνεται συνολικά σε επτά ενότητες, από τις οποίες η έβδομη είναι ο λόγος των άλλων για τον Αναγνωστάκη.

    Κατά τη βραδιά των εγκαινίων της έκθεσης στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, ο κεντρικός ομιλητής θα είναι ο ο προσωπικός φίλος του ποιητή Γιώργος Ζεβελάκης («Μανόλης Αναγνωστάκης, ο ποιητής της συνέχειας»).

    Θα ήταν αδόκιμο να γράψω περισσότερα, μιας και μαζί με τη Νέτα Αποστολίδου (Καθηγήτρια του ΑΠΘ), τον Μίλτο Πολυβίου (Αρχιτέκτονα και προσωπικό φίλο του Αναγνωστάκη), την Ελένη Χοντολίδου (Καθηγήτρια στο ΑΠΘ) και τον Ανέστη Στεφανίδη (Σύμβουλο Α΄ Δημοτικού Διαμερίσματος) ήμουν κι εγώ μέλος αυτής της προσπάθειας να σχεδιαστεί και υλοποιηθεί ένα σύνολο δράσεων στη μνήμη του Μανόλη Αναγνωστάκη.

    Πρόσκληση έκθεσης

     


  • Από ένα στίχο του Αναγνωστάκη

    Το ηλεκτρονικό περιοδικό Ο αναγνώστης βρήκε έναν πρωτότυπο τρόπο να τιμήσει τη μνήμη του Μανόλη Αναγνωστάκη.


  • Εκδήλωση λόγου και μουσικής στη μνήμη του Μανόλη Αναγνωστάκη

    Έτος Αναγνωστάκη

    Βλ. και εδώ

     


  • Αναγνωστάκης στη Βιέννη – Φάσσης στη Σουηδία

    Από το απόγευμα της Κυριακής 14/6/15 στη Βιέννη. Κι εδώ έχει ζήσει για κανα δυο χρόνια ο Αναγνωστάκης. Φαίνεται ότι δεν σπούδασε (δεν βρέθηκε τίποτα σχετικό στο αρχείο του Πανεπιστημίου) αλλά ότι έκανε την πρακτική του σε κάποιο από τα νοσοκομεία της πόλης. Δεν αποκλείω καθόλου η Λίλια (Διαμαντοπούλου) να ανακαλύψει τα ίχνη του, όπως ανακάλυψε ίχνη και αποτυπώματα του Φάσση στη Σουηδία – κι ύστερα λέμε πως ο Φάσσης δεν υπήρξε!


  • Ονοματοδοσία πλατείας στη μνήμη του Αναγνωστάκη

    Τετάρτη, 6/5/2015 και ώρα 13.00. Βλ. εδώ την πρόσκληση.


  • 2015, Έτος Μανόλη Αναγνωστάκη (εκδηλώσεις Δήμου Θεσσαλονίκης)

    Ο Δήμος Θεσσαλονίκης τιμά τον ποιητή Μανόλη Αναγνωστάκη.

    Βλ. την αφίσα με τις εκδηλώσεις.


Μετάβαση σε γραμμή εργαλείων