Για κάποιους ήταν και είναι «η χρυσή εποχή». Για άλλους, μια σκέτη παρακμή. Σε κάθε περίπτωση, η δεκαετία του ΄90 άφησε ανεξίτηλο το στίγμα της στην ιστορία της τέχνης, και στο αφιέρωμα αυτό θα μελετήσουμε τις 10 μεγαλύτερες ταινίες που μας πρόσφερε.

The_Silence_of_the_Lambs_posterΗ Σιωπή των Αμνών (1991)
Ψυχολογικό θρίλερ, 117΄
5 βραβεία Όσκαρ

Σενάριο: Ted Tally
Σκηνοθεσία: Jonathan Demme
Πρωταγωνιστούν: Anthony Hopkins, Jodie Foster, Scott Glenn, Ted Levine

Μια νεαρή δόκιμος του FBI προσπαθεί να αποσπάσει πληροφορίες από έναν ψυχωτικό αλλά πανέξυπνο κανίβαλο, πρώην ψυχίατρο, προκειμένου να συλλάβει έναν άλλο μανιακό δολοφόνο που υπήρξε ασθενής του τελευταίου.

Τα 90΄s ήταν μια καλή δεκαετία για θρίλερ, και το αριστούργημα του Jonathan Demme βρίσκεται πρώτο πρώτο στη λίστα. Ο Demme κατορθώνει να συνδυάσει ιδανικά τις αξίες του ατμοσφαιρικού, ψυχολογικού θρίλερ που δίδαξε ο Χίτσκοκ με κάποιες σοκαριστικές, ανατριχιαστικές σκηνές και διαλόγους-φωτιά από τους πρωταγωνιστές. Απλά μαγικός ο Anthony Hopkins στον εμβληματικό ρόλο του Χάνιμπαλ, συμμετέχει μόλις 18 λεπτά στην ταινία αλλά κλέβει την παράσταση και δεν τον ξεχνάς με τίποτα, μεστή ερμηνεία και από τη Jodie Foster, αμφότεροι τιμήθηκαν με Όσκαρ. Βασισμένο στο εξίσου καταπληκτικό best-seller του Τόμας Χάρις, η Σιωπή των Αμνών κατέχει δικαίως εξέχουσα θέση στο πάνθεον με τα καλύτερα θρίλερ, αλλά και τις καλύτερες ταινίες της δεκαετίας.

Schindler's_List_movieΗ Λίστα του Σίντλερ (1993)
Ιστορικό δράμα, 190΄
7 βραβεία Όσκαρ

Σενάριο: Steven Zaillian
Σκηνοθεσία: Steven Spielberg
Πρωταγωνιστούν: Liam Neeson, Ralph Fiennes, Ben Kingsley

Στις αρχές του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ο Γερμανός βιομήχανος Όσκαρ Σίντλερ ξεκινά να χρησιμοποιεί Εβραίους στα εργοστάσιά του, αρχικά με στόχο το κέρδος. Σταδιακά, όμως, θα σοκαριστεί από τις φρικαλεότητες του ναζιστικού καθεστώτος εναντίον τους και θα προσπαθήσει να σώσει όσους περισσότερους μπορεί.

Κατά την ταπεινή μου άποψη, δεν υπάρχουν πιο συγκλονιστικές ιστορίες από αυτές που μας προσφέρει η ίδια η ζωή. Αυτό σκέφτηκε μάλλον και ο Στίβεν Σπίλμπεργκ, ο οποίος άφησε για λίγο τα blockbuster που κυρίως γύριζε τότε (E.T., Indiana Jones, Jurassic Park) και μετέφερε στην οθόνη την απίστευτη ιστορία του Όσκαρ Σίντλερ (στο ρόλο που ανέδειξε το μεγάλο Liam Neeson) και των 1.200 Εβραίων που έσωσε, κυριολεκτικά, από του χάρου τα δόντια στη διάρκεια του Ολοκαυτώματος. Σεμινάρια σκηνοθεσίας από τον Σπίλμπεργκ, με εξαιρετική χρήση του ασπρόμαυρου, ρεαλιστική και ταυτόχρονα καλλιτεχνική απεικόνιση των ναζιστικών φρικαλεοτήτων και διάρκεια τριών ωρών που αντί να κουράσει καθηλώνει και συγκλονίζει. Προσθέστε τις ερμηνείες του υπέροχου καστ (Neeson, Fiennes, Kingsley κ.α.) και το αποτέλεσμα είναι μια από τις καλύτερες και πιο δραματικές ταινίες όλων των εποχών.

220px-Forrest_Gump_posterForrest Gump (1994)
Δραματική κωμωδία, 142΄
6 βραβεία Όσκαρ

Σενάριο: Eric Roth
Σκηνοθεσία: Robert Zemeckis
Πρωταγωνιστούν: Tom Hanks, Robin Wright, Sally Field

Αν και σχετικά αδέξιος και σίγουρα όχι έξυπνος, ο Forrest Gump παρακολούθησε από πρώτο χέρι πολλά από τα σημαντικότερα γεγονότα του δεύτερου μισού του 20ού αιώνα, αναζητώντας ταυτόχρονα την αληθινή αγάπη.

O Robert Zemeckis (Επιστροφή στο Μέλλον, Ποιος Παγίδεψε το Ρότζερ Ράμπιτ) ήταν ανέκαθεν ένας δημιουργός που δε βασιζόταν στο ρεαλισμό στις πραγματικές ιστορίες, αλλά στο να παρασύρει το κοινό σ΄ έναν άλλο κόσμο, πιο μαγικό, πιο ιδεαλιστικό. Αυτό πετυχαίνει και με το παραπάνω με την ιστορία του Forrest Gump (Hanks), προσπαθώντας να μας δείξει πως μερικές φορές η καλοσύνη, η αφέλεια και λίγη τύχη μπορεί να οδηγήσουν έναν άνθρωπο σε πολλά περισσότερα απ΄ όσα φαίνεται εκ πρώτης όψεως ικανός να πετύχει. Είναι πιστευτή η ιστορία; Δε μας νοιάζει και τόσο, από τη στιγμή που βλέπουμε από μια διαφορετική πλευρά μεγάλα γεγονότα των τελευταίων 50-60 χρόνων, έχοντας σαν καθρέφτη τα μάτια του Forrest Gump, ενός από τους πιο συμπαθητικούς χαρακτήρες της μεγάλης οθόνης. Ίσως λίγο υπερεκτιμημένη από άποψης βραβείων και διακρίσεων, παρ΄ όλα αυτά η ταινία αυτή αποτελεί ένα πανέμορφο παραμύθει που αναδεικνύει πλήρως τη δυνατότητα του κινηματογράφου να σε ταξιδέψει σε κόσμους διαφορετικούς…

ShawshankRedemptionMoviePosterΤελευταία Έξοδος Ρίτα Χέϊγουορθ (1994)
Δράμα, 141΄

Σενάριο – Σκηνοθεσία: Frank Darabont
Πρωταγωνιστούν: Tim Robbins, Morgan Freeman, Bob Gunton

Ένας τραπεζίτης, στο Maine το 1947, βρίσκεται άδικα στη φυλακή για τη δολοφονία της γυναίκας του. Εκεί θα κάνει φίλους, εχθρούς και θα προσπαθήσει τόσο να ξεφύγει με κάθε τρόπο όσο και να επιβιώσει στο ζοφερό κόσμο που αντιμετωπίζει.

Η ταινία αυτή αποτελεί το κυριότερο παράδειγμα της δύναμης του internet στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης σε θέματα τέχνης. Επιτυχημένη όταν κυκλοφόρησε, χωρίς τυμπανοκρουσίες όμως, έγινε διάσημη χάρη (κυρίως) στην πρώτη θέση που κατέχει στο IMDb, στη λίστα με τις καλύτερες ταινίες όλων των εποχών. Πολύ δύσκολο να πούμε αν την αξίζει ή όχι, αλλά αναμφίβολα πρόκειται για αριστούργημα. Αντιπαραθέτοντας το σκληρό και βίαιο κόσμο των φυλακών με τη μαγεία του Χόλιγουντ και τα ανθρώπινα όνειρα των πρωταγωνιστών, ο Darabont, ακολουθώντας το μυθιστόρημα του μεγάλου Στίβεν Κινγκ, χτίζει μια ταινία γεμάτη ανθρωπισμό, απλές αλλά δυσεύρετες αξίες, παρουσιάζοντας έναν κόσμο ονειρεμένο και ταυτόχρονα εφιαλτικό. Εξαιρετικές ερμηνείες από τους Robbins και Freeman, ένα πανίσχυρο σενάριο με συγκίνηση, χιούμορ και ένα από τα καλύτερα φινάλε στην ιστορία της έβδομης τέχνης, και ιδού ένα ακόμη διαμάντι των 90΄s, μια ακόμη από τις καλύτερες ταινίες όλων των εποχών.

Pulp_Fiction_coverPulp Fiction (1994)
Γκανγκστερική περιπέτεια, 153΄

Σενάριο – Σκηνοθεσία: Quentin Tarantino
Πρωταγωνιστούν: John Travolta, Samuel L. Jackson, Uma Thurman

Δύο επαγγελματίες δολοφόνοι, το αφεντικό τους, η γυναίκα του, ένα ζευγάρι ληστών κι ένας βετεράνος πυγμάχος βλέπουν τις ζωές του να αλληλεπιδρούν μέσα από τρεις ιστορίες γεμάτες βία, εκδίκηση αλλά και λύτρωση.

Όταν μια ιδιοφυία (ανεξαρτήτως αν αρέσουν ή όχι οι ταινίες του στον καθένα) όπως ο Κουέντιν Ταραντίνο βρίσκεται στα καλύτερά της, μπορείτε να αναλογιστείτε το αποτέλεσμα. Ένα μοναδικό αριστούργημα που καταργεί κάθε νορμάλ κινηματογραφικό κανόνα, παίζοντας με το χρόνο, τους χαρακτήρες αλλά και τα συναισθήματα των θεατών (με την καλή έννοια). Ένα πραγματικό roller-coaster που δε σ΄ αφήνει να πάρεις ανάσα με τις συνεχείς δηλητηριώδεις ατάκες από ένα τρομερό ensemble cast, τα παλαβά γεγονότα που συμβαίνουν συχνά χωρίς επαρκείς αιτίες και εξηγήσεις και τις ψαγμένες σινεφίλ αναφορές που πιστοποιούν την τρέλα του σκηνοθέτη με την τέχνη που υπηρετεί. Ίσως το καλύτερο κινηματογραφικό σενάριο που έχει γραφεί ποτέ, για μια ταινία που μπορείς να παρακολουθήσεις αμέτρητες φορές και συνεχώς να ανακαλύπτεις κάτι καινούριο, ενώ ταυτόχρονα γελάς, συγκινείσαι, προβληματίζεσαι. Και μια ταινία-ωδή στα 90΄s, γιατί ας το δεχτούμε: σε κανένα άλλο περιβάλλον πέρα από το εξωφρενικό της δεκαετίας αυτής δε θα μπορούσε να παραχθεί και να αγαπηθεί τόσο αυτό το παρανοϊκό αριστούργημα.